Stanisław Cukier

Rzeźbiarz i medalier, urodzony w 1954 roku w Zakopanem. W 1976 roku ukończył Państwowe Liceum Sztuk Plastycznych im. Antoniego Kenara w Zakopanem, a następnie studiował na Wydziale Rzeźby Akademii Sztuk Pięknych w Warszawie. Był tam studentem prof. Tadeusza Łodziany i prof. Stanisława Słoniny, a także zetknął się z prof. Oskarem Hansenem, twórcą teorii Formy Otwartej. W 1981 roku obronił z wyróżnieniem dyplom w pracowni prof. Zofii Demkowskiej. Przez kilka lat wykładał na warszawskiej ASP w Pracowni Techniki Odlewania. W 1987 roku wrócił do rodzinnego Zakopanego. Od 1991 roku uczył w Państwowym Liceum Sztuk Plastycznych im. Antoniego Kenara w Zakopanem, a w latach 1994-2019 był dyrektorem szkoły. Jego następcą na tym stanowisku został Marek Król-Józaga.

Tworzy przede wszystkim w brązie, a jego rzeźby powstają tradycyjną techniką odlewu na wosk tracony. Jego tematem jest człowiek. Bohaterami rzeźb są członkowie jego rodziny i przyjaciele, postaci biblijne ze Starego i Nowego Testamentu, osoby związane z polską kulturą, z historią Zakopanego i Tatr, a także bohaterowie literaccy. Jest także cenionym medalierem i autorem plakiet. Od 1982 roku należy do Międzynarodowej Federacji Medalierskiej FIDEM i przez blisko trzy dekady uczestniczył w jej kongresach.

Jego prace prezentowano m.in. w Muzeum Sztuki i Techniki Japońskiej Manggha w Krakowie (wystawa „Bóg i forma” w ramach Festiwalu Kopernika, 2015), w Opactwie Benedyktynów w Tyńcu (wystawa „Stanisław Cukier – Bóg i forma rzeźbiarska”, 2016) oraz w Galerii Krypta u Pijarów w Krakowie (2022). W Zakopanem prezentował swoje prace m.in. w Galerii „Yam” i w Galerii Antoniego Rząsy, jednak jego największą wystawą indywidualną była zorganizowana w 2026 roku wystawa „Pomiędzy. Stanisław Cukier. Rzeźba” w Centrum Kultury Rodzimej w Willi Czerwony Dwór w Zakopanem.

Przez wiele lat był prezesem Związku Polskich Artystów Plastyków Okręg Zakopiański. Funkcję tę przekazał zakopiańskiej artystce Sylwii Biernacik, ale nadal aktywnie uczestniczy w wystawach organizowanych przez Związek i z udziałem jego członków, m.in. „Jedziemy. Ostry zakręt” (2024), „Funky Underground” (2025) oraz „Na Harendzie – w domu i ogrodzie Jana Kasprowicza” (2026).

Jego rzeźby można spotkać w przestrzeni publicznej wielu polskich miast. W Strzegomiu stoi pomnik Matki Polki Sybiraczki, inspirowany jego rzeźbą „Macierzyństwo”, którą wykonał podczas strzegomskiego pleneru rzeźbiarskiego w 2009 roku. Za tę pracę otrzymał Krzyż Obrońców Kresów Wschodnich. W Jabłonce znajduje się jego pomnik św. Jana Pawła II, a dla kaplicy Hospicjum Via Spei w Tarnowie wykonał, wspólnie z Tomaszem Czechem, ołtarz, drogę krzyżową i figurę Matki Bożej.

Jego prace znajdują się w zbiorach Muzeów Narodowych w Warszawie, Krakowie i Wrocławiu oraz w The British Museum w Londynie. Jest laureatem m.in. Grand Prix II Triennale Rzeźby (1989), Złotego Medalu na Biennale Małej Formy Rzeźbiarskiej w Rawennie (1992) oraz Srebrnego Medalu „Zasłużony Kulturze Gloria Artis” (2016).